Een hodoniem (straatnaam) is een woord om straten en wegen te kunnen aanduiden. Het vormt een onderdeel van de toponymie.

Pas in de negentiende eeuw werd in Nederland een systeem van straatnamen en huisnummers ingevoerd. Toen werden ook straatnaambordjes aan de gevels bevestigd. Vaak werden in de volksmond ontstane namen van straten de officiële naam.

Deze volksnamen duidden vaak de functie van de straat aan (‘Veemarktstraat’), de ligging (‘Poortstraat’), of degene(n) die er ooit gewoond had(den) (‘Barteljorisstraat’).

Ook heetten straten vaak naar uithangborden of gevelstenen van huizen die aan de straat stonden.

In de tweede helft van de negentiende eeuw kwam het vernoemen van straten naar personen met een bepaalde staat van dienst in zwang. Toen na 1900 hele nieuwe wijken tegelijk werden gebouwd, bedacht men bepaalde thema’s per wijk, zoals de Vogelbuurt of de Kruidenbuurt.